[73]
”Arbeids- en studiemigratie
Om in de brede zin aan migratiereductie te werken moeten we niet alleen naar asielmigratie kijken maar ook naar migratie die voorkomt uit arbeid en studie. Ook deze stromen zijn groot en leggen veel beslag op voorzieningen, al leveren ze vaak ook welvaart op.
Op het gebied van arbeidsmigratie wil BBB kijken welke mensen Nederland nodig heeft en welke arbeidsmigranten meerwaarde creëren voor de Nederlandse economie. Onze stip op de horizon is hier een systeem van Orange Cards; waar na een jaarlijkse inventarisatie van behoeften en tekorten in de arbeidsmarkt er buitenlandse werknemers worden uitgenodigd om naar Nederland te komen om hier te werken. De kaart geeft hen dan een verblijfsstatus voor een bepaalde tijd, waarna de kaarthouder weer terug moet keren naar het land van herkomst óf onder specifieke voorwaarde het Nederlands staatsburgerschap kan aanvragen. In de huidige praktijk betekent dit dat Nederland deze Orange Cards vooral uitgeeft aan bijvoorbeeld technisch of medisch geschoold personeel en arbeiders die nodig zijn voor onze voedselzekerheid.
Studentenmigratie
Bij studiemigratie wil BBB ook kijken naar de behoefte in Nederland. Voor veel universiteiten in de regio zijn internationale studenten een basisvoorwaarde om onderwijs aan te kunnen bieden aan Nederlandse studenten. Bij technische studies leveren internationale studenten een grote bijdrage aan innovatie en ontwikkeling van de Nederlandse techniek. Ook kan een klein aandeel internationale studenten op een studie goed zijn om kennis te maken met nieuwe ideeën en perspectieven. Helaas zijn voor een aantal grote universiteiten in de Randstad internationale studenten een winstmodel van uitbuiting geworden, wat bijvoorbeeld de lokale huizenmarkt ontwricht en studies ‘verengelst’. Net als bij arbeidsmigratie wil BBB hier dus kijken naar welke studenten een meerwaarde vormen voor regionale ontwikkeling, innovatie of ons academisch klimaat. Terwijl we intussen de gezonde balans voor de huizenmarkt en de rol van universiteiten als koploper in een onderscheidende Nederlandse academische cultuur, bewaken. ”
BBB
STRENG MET MENSELIJKE MAAT:
BBB OVER MIGRATIE
13 FEBRUARI 2023
ZIE VOOR GEHELE INHOUD, NOOT 50
[74]
ZIE NOOT 73
[75]
NOS
SLECHT BEHANDELEN ARBEIDSMIGRANTEN WORDT
STRAFBAAR
28 FEBRUARI 2023
Arbeidsmigranten zitten vaak in een kwetsbare positie in Nederland. Maar wie daar misbruik van maakt, bijvoorbeeld door ze weinig te betalen of slecht te huisvesten, kan nu nog moeilijk strafrechtelijk aangepakt worden. Dat is het kabinet een doorn in het oog en het komt daarom vandaag met een wetsvoorstel om uitbuiting strafbaar te stellen.
In het wetsvoorstel komt het begrip ‘ernstige benadeling’ van werknemers te staan. Dat komt neer op uitbuiting. Waar nu nog vaak hoogstens de arbeidsinspectie wordt ingezet, wil het kabinet dat iemand voortaan strafrechtelijk veroordeeld wordt als die zijn of haar werknemers ernstig benadeelt.
“Waar dat bijvoorbeeld om gaat is als je als uitzendbureau arbeidsmigranten naar Nederland haalt en die laat slapen op houten stapelbedden zonder een douche. Dat is ernstige benadeling”, zegt Karien van Gennip, minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Werkgevers moeten controleren
Ook werkgevers die mensen inhuren via een uitzendbureau moeten door deze wet zich ervan vergewissen dat de mensen die voor ze werken niet worden uitgebuit. Ze moeten dus controleren of deze werknemers wel een goede slaapplek krijgen. Anders zijn ook zij strafbaar, zegt Van Gennip. “Als je mensen laat overwerken zonder ze daarvoor netjes te betalen: dat is ook ernstige benadeling”, voegt ze toe.
Eric van der Burg, staatssecretaris van Justitie en Veiligheid: “Je ziet soms dat mensen uit het buitenland worden gehaald en dan met vijftig mensen in een schuur moeten slapen.” En zo weet hij nog wel meer voorbeelden: mensen die zwaar onderbetaald worden of hun paspoort in moeten leveren. “Allemaal voorbeelden van zaken die niet kunnen, maar waar het de laatste tijd lastig tegen optreden was. Maar waarvan we wel zeggen: onacceptabel.”
Mensenhandel
Dit soort misstanden kunnen natuurlijk al niet volgens de huidige regels, maar volgens het kabinet is er beter tegen op te treden als het expliciet strafbaar wordt gesteld. “Het werd tot nu telkens via arbeidsinspectie en arbeidsrecht aangepakt. Wij zeggen van: nee, dit is uitbuiting van mensen in een zwakke positie. Daarom nemen we het ook op in het wetsartikel dat gaat over mensenhandel”, zegt staatssecretaris Van der Burg.
Het wetsvoorstel gaat vandaag in consultatie. Dat betekent dat burgers en organisaties er nu commentaar op mogen leveren voordat het naar de Tweede Kamer gaat. Het kabinet kan ervoor kiezen om na dat commentaar het voorstel nog aan te passen.
EINDE ARTIKEL
BNN VARA
ZEMBLA
UITBUITING ARBEIDSMIGRANTEN AFGELOPEN
JAREN TOEGENOMEN
20 JULI 2023
De Arbeidsinspectie heeft de afgelopen 3 jaar bij 67 procent van de 1.304 uitzendbureaus die werden gecontroleerd, overtredingen geconstateerd. In totaal is voor 1,5 miljoen euro aan boetes opgelegd. Arbeidsmigranten worden onderbetaald, uitgebuit en werken zonder vergunning.
Er zijn ruim 800.000 arbeidsmigranten in Nederland. Ze komen vooral uit landen als Polen, Bulgarije en Roemenië. Ten opzichte van andere vergelijkbare landen maakt Nederland veel meer gebruik van arbeidsmigranten voor werkzaamheden.
‘Weinig Nederlanders willen dit werk doen’
De inspecties vonden vooral plaats in die sectoren waarbij snel mensen nodig zijn en waar sprake is van laagbetaald werk, zoals in de detailhandel, horeca, land- en tuinbouw, metaal en industrie, de bouw en in toenemende mate distributiecentra, transport en logistiek. Daar zijn de risico’s op oneerlijk en onveilig werk volgens de Arbeidsinspectie het grootst. Voor dit soort werkzaamheden zijn weinig tot geen Nederlandse arbeidskrachten te vinden voor de arbeidsvoorwaarden die Nederlandse werkgevers willen bieden. “Arbeidsmigranten zijn daartoe wel bereid en dat doen zij in de helft van de gevallen op uitzendbasis”, schrijft de inspectie.
In de afgelopen drie jaar rondde de inspectie 12 strafrechtelijke onderzoeken af en droeg die over aan het Openbaar Ministerie. Bij strafzaken die daaruit volgden is voor 3,2 miljoen euro aan wederrechtelijke verkregen vermogen geïnd. Dit is het financiële voordeel dat iemand heeft behaald door het plegen van een strafbaar feit. Verder zijn enkele gevangenisstraffen en taakstraffen uitgedeeld door de rechter. Ook heeft een bestuurder een tijdelijk beroepsverbod gekregen.
Onterecht loon inhouden van laag salaris
De inspectie constateerde dat de uitzendbureaus onterecht geld inhouden van het toch al lage salaris dat de mensen krijgen: “Als er sprake is van onderbetaling, vorderen we ook een werkgever om zijn werknemers na te betalen.” In totaal hebben 179 werknemers een nabetaling gekregen voor een totaalbedrag van bijna 300.000 euro.
Woonruimte als verdienmodel
Veel uitzendbureaus bieden de buitenlandse uitzendkrachten naast werk ook woonruimte, een zorgverzekering en vervoer aan. Voor mensen die vaak de taal niet spreken, weinig weten van de Nederlandse wet- en regelgeving en terechtkomen in een land waar amper woningen beschikbaar zijn, lijken het goede afspraken. Maar het maakt ze meteen afhankelijk van hun werkgever en de Arbeidsinspectie constateert dat die daar vaak misbruik van maakt.
Een uitzendbureau mag voor de werkelijk gemaakte kosten een maximum van 25 procent van het minimumloon inhouden. Dan moet het wel om gecertificeerde huisvesting gaan. De Arbeidsinspectie constateert dat de huisvesting door de uitzendbureaus als verdienmodel en pressiemiddel kan worden gebruikt. Inhouden op loon is volgens de wet wel toegestaan onder bepaalde voorwaarden. “We zien dat deze inhouding vaak maximaal wordt toegepast”, zegt de inspectie. In de Zembla-uitzending ‘Niet in mijn achtertuin’ is te zien dat de woonruimte waar arbeidsmigranten voor betalen en leven vaak erg klein en zeer slecht is met weinig privacy, omdat veel mensen in een kleine ruimte wonen. En zelfs een gecertificeerd pand, blijkt in de praktijk soms niet veel beter.
Ook het aantal ernstige ongevallen bij uitzendkrachten nam toe. Van alle ongevallen die de inspectie onderzocht, is het slachtoffer bij 22 procent van de gevallen uitzendkracht. Terwijl het totaal aantal uitzendkrachten ten opzichte van de totale werkzame beroepsbevolking tussen de vijf en zeven procent ligt. De inspectie zegt dat een deel van de verklaring kan zijn dat uitzendkrachten relatief vaak onveilig werk doen in een werkomgeving met gebrekkige veiligheidsvoorzieningen.
“De misstanden binnen de uitzendbranche blijven helaas terugkomen en uitzendkrachten worden aan verschillende arbeidsrisico’s blootgesteld”, concludeert de inspectie.
EINDE ARTIKEL