CDA en D66 schreven destijds ter inleiding van hun paragraaf over asiel en migratie: ‘We kiezen voor duidelijkheid, menselijkheid en een overheid die weer greep heeft op haar eigen taak.’ Het woord ‘menselijkheid’ is uit Aan de slag verdwenen en vervangen door ‘een streng en menswaardig migratiemodel’.
Ook de verwijzing naar het in 2024 verschenen rapport Gematigde groei van de ‘Staatscommissie demografische ontwikkelingen 2050’ is geschrapt. CDA en D66 namen dat rapport nog als ‘vertrekpunt’. In het nieuwe regeerakkoord wordt het gezaghebbende rapport van CDA-coryfee Richard van Zwol niet meer genoemd.
Spreidingswet
Dat de Spreidingswet niet wordt ingetrokken, werd al aangekondigd in het document van CDA en D66 uit december, maar wel veel stelliger. Toen stond er dat de Spreidingswet ‘in stand’ zou blijven. ‘Daarmee borgen we een rechtvaardige verdeling over alle gemeenten.’ Nu staat er dat de Spreidingswet ‘voorlopig’ in stand blijft, met de toevoeging: ‘Wanneer er voldoende vaste en flexibele opvangplekken van het COA (Centraal orgaan Opvang Asielzoekers, red.) zijn, wordt inzet van de Spreidingswet overbodig.’
CDA en D66 noemden bij die ‘voldoende plekken’ nog expliciete aantallen: 41 duizend structurele opvangplekken en 29 duizend flexibele opvangplekken. Die aantallen ontbreken in het regeerakkoord en zijn vervangen door een verwijzing naar eerdere ‘afspraken’. Gebleven is het voornemen om alle peperdure noodopvangplekken, onder meer op schepen en in hotels, in de komende periode te sluiten. Ze worden vervangen door ‘gewone’ opvangplekken.
Asielwetten
Opmerkelijk is verder dat de coalitie de invoering van de twee asielwetten van voormalig PVV-minister Marjolein Faber, die voor behandeling klaar liggen in de senaat, nu expliciet een fiat geeft. ‘Indien de Asielnoodmaatregelenwet en/of de Wet invoering tweestatusstelsel zijn aangenomen door de Eerste Kamer voeren we deze wetten onverkort uit.’
D66 stemde in de Tweede Kamer tegen beide wetten. Het CDA stemde pas in met de Asielnoodmaatregelenwet, nadat demissionair minister David van Weel (VVD) de daarin dankzij een PVV-amendement opgenomen strafbaarstelling van illegaliteit met een novelle had gerepareerd. De Eerste Kamer moet de plenaire behandeling van de wetten nog agenderen.
De komst van een tweestatusstelsel vloeit mede voort uit het Europees Migratiepact, dat in juni in alle EU-landen van kracht moet zijn. De wetsbehandeling om dit mogelijk te maken volgt dit voorjaar. Nederland kende tot 2000 al een tweestatusstelsel. Vluchtelingen die persoonlijke vervolging hebben te vrezen, krijgen daarin bescherming met meer waarborgen dan mensen die vluchten voor oorlog en geweld (zogenoemde subsidiair beschermden). Het systeem werd indertijd afgeschaft vanwege de eindeloze juridische procedures die eruit volgden.
Buiten Nederland
De drie coalitiepartijen willen op termijn dat asielaanvragen buiten Europa worden ingediend en ook kunnen worden afgehandeld, zodat in Nederland geen asielprocedures meer hoeven worden doorlopen. De beoogde hervestiging van asielzoekers gaat Nederland afkopen: ‘Zolang de opvangketen in Nederland niet op orde is, vult Nederland het solidariteitsmechanisme binnen het Pact financieel in.’
Permanente verblijfsvergunningen verdwijnen onder het Europees Migratiepact. Naturalisatie is (na zes jaar) slechts mogelijk voor wie tweemaal een tijdelijke verblijfsvergunning heeft gekregen en aan de taaleis (niveau B1) voldoet. Voorrang voor statushouders in sociale huurwoningen zal niet langer wettelijk mogelijk zijn, zodra alternatieve huisvesting (nieuwbouw, tijdelijke woningen) in voldoende mate voorhanden is.
EINDE
[33]
” Indien de Asielnoodmaatregelenwet en/of de Wet Invoering Tweestatusstelsel zijn aangenomen door de Eerste Kamer voeren we deze wetten onverkort uit.”
BLADZIJDE 36
Aan de slag Bouwen aan een beter Nederland Coalitieakkoord 2026-2030 D66, VVD en CDA
file:///C:/Users/Eigenaar/